In de ontwerpfase van energiegerelateerde producten worden de meeste milieukosten gemaakt. Om deze kosten te beperken, heeft Europa regelgeving opgesteld voor ecodesign (bij het ontwerp van producten moet rekening gehouden met de milieueffecten). Als aanbestedende dienst krijgen decentrale overheden hiermee te maken.

Energiegerelateerde producten moeten aan eisen voldoen om op de markt te mogen worden verhandeld. Zijn er aanwijzingen dat een product niet in overeenstemming is met de Europese regels, moeten decentrale overheden maatregelen treffen. Decentrale overheden moeten zich bewust zijn van deze verplichting en in het licht hiervan te handelen

Beleid

De Commissie wilt het energieverbruik van producten verminderen en de milieuprestaties tijdens hun levenscyclus verbeteren. De vraag naar en de consumptie van kwalitatief hoogwaardigere producten wilt de Commissie ook stimuleren. Via de volgende maatregelen moeten deze doelen worden bereikt:

- Uitbreiding reikwijdte Ecodesignrichtlijn naar alle energiegerelateerde producten.
- Uitbreiding van de reikwijdte van de Richtlijn voor Energie-etikettering.
- Promotie van duurzaam aanbesteden.

Wet- en Regelgeving

Ecodesignrichtlijn
De Ecodesignrichtlijn schept een kader voor het ecodesign van producten die veel verkocht worden (meer dan 200.00 eenheden per jaar in de EU) en een grote impact hebben op het milieu. In de EU wordt een gemeenschappelijke methodiek voor de vaststelling van eisen voor die producten gebruikt.

Maatregelen
Op basis van de richtlijn kunnen uitvoeringsmaatregelen worden vastgesteld. Dit zijn ecologische ontwerpvoorschriften voor bepaalde producten of milieuaspecten daarvan. De richtlijn stelt voorschriften vast waaraan producten die veel verkocht worden (meer dan 200.000 eenheden per jaar in de EU) en een grote impact hebben op het milieu, moeten voldoen.

Comitologie
De Commissie kan uitvoeringsmaatregelen voorstellen met eisen over ecologisch ontwerp op basis van de bijlagen van de richtlijn. De Commissie legt alle ontwerpmaatregelen voor aan een comité. Dit comité is betrokken bij het toezicht op de doelstellingen.

Implementatie in Nederland
De Ecodesignrichtlijn is in Nederland geïmplementeerd via de Implementatiewet EG-richtlijn ecologisch ontwerp energieverbruikende producten. De Wet milieubeheer, de Wet energiebesparing toestellen en de Wet op de economische delicten zijn gewijzigd. De richtlijn uit 2009 is in 2010 geïmplementeerd via een wijziging van Wet milieubeheer, titel 9.4. Het ministerie van I&M is verantwoordelijk voor de implementatie en betrekt het ministerie van EL&I erbij. 

Publicaties

Factsheet Inkopen met groene vingers (Europa decentraal, augustus 2010)
Criteria voor duurzaam inkopen van Audiovisuele apparatuur (Pianoo, oktober 2011)

Links

Europese Commissie, over de Ecodesignrichtlijn
EuropaNU, over de Ecodesignrichtlijn
AgentschapNL, over ecodesign
Europa decentraal, duurzaam inkopen
Implementatiewet EG-richtlijn ecologisch ontwerp energieverbruikende producten
Herschikking Implementatiewet