Geluidsoverlast is een belangrijk onderdeel van de Europese strategie voor het stedelijk milieu en zodoende van belang voor steden in Nederland. Geluidsbeleid richt zich op het voorkomen van hinderlijk geluid (lawaai). Het Nederlandse beleid met betrekking tot geluid is gedeeltelijk gebaseerd op Europees beleid. Decentrale overheden hebben met dit beleid te maken in de ruimtelijke ordening en bij de vergunningverlening en handhaving.

Geluidsreducerende maatregelen bestaand goederenmaterieel
In juli 2008 heeft de Commissie een Mededeling gedaan inzake het opzetten van een programma inzake geluidsreducerende maatregelen voor het bestaande goederenmaterieel, zodat de blootstelling van de bevolking aan spoorweggeluid wordt beperkt. Dit dient volgens de Commissie voornamelijk te gebeuren door goederenwagons met geluidsarme remmen uit te rusten. Tegelijkertijd wil de Commissie voorkomen dat door deze maatregelen het concurrentievermogen van de sector wordt aangetast. 

Wet- en regelgeving: Richtlijn Omgevingslawaai
De Europese Richtlijn Omgevingslawaai (2002/49/EG) heeft tot doel om, op basis van prioriteiten, de schadelijke gevolgen (inclusief hinder) van blootstelling aan omgevingslawaai te vermijden, voorkomen of verminderen. Daarnaast moet de richtlijn een grondslag bieden voor het ontwikkelen van Europees bronbeleid. Het gaat daarbij om eventuele aanscherping van de maximale geluidsniveaus (bronvermogens) van de belangrijkste bronnen. Hieronder vallen onder andere weg- en spoorwegvoertuigen en -infrastructuur, vliegtuigen, materieel voor gebruik buitenshuis en in de industrie en verplaatsbare machines. 

Evaluatie richtlijn
Elke vijf jaar moet over de richtlijn worden gerapporteerd. In juni 2011 publiceerde de Europese Commissie het eerste evaluatierapport (COM(2011) 321 final of 1 June 2011). Dit rapport vat het implementatieproces in de lidstaten samen en gaat in op mogelijkheden om dit proces te verbeteren en de effectiviteit van het Europese beleid op dit terrein te vergroten.

Verplichtingen voor decentrale overheden
De richtlijn brengt voor decentrale overheden in stedelijke gebieden (met meer dan 100.000 inwoners en een hoge bevolkingsdichtheid) verplichtingen met zich mee. Dit zijn bijvoorbeeld het opstellen van strategische geluidsbelastingkaarten over de situatie in het voorgaande kalenderjaar en het uitwerken van actieplannen bestemd voor de beheersing van lawaai-uitstoot en lawaai-effecten.

Implementatie in Nederland
De Europese Richtlijn Omgevingslawaai is geïmplementeerd via het toevoegen van hoofdstuk IX aan de Wgh in 2004. Ook de Spoorwegwet en de Luchtvaartwet zijn aangepast. De Wetswijzigingen, het Besluit omgevingslawaai en de Regeling omgevingslawaai, zijn op 18 juli 2004 in werking getreden. 

Praktijk
In de provincie Noord-Holland zullen de drukste provinciale wegen of delen daarvan worden voorzien van stil asfalt. De provincie Noord-Holland maakte een actieplan geluid op grond van de Europese Richtlijn Omgevingslawaai. Lees meer hierover op de website van provincie Noord-Holland.