Verreweg de belangrijkste wetgeving op het gebied van aanbestedingen wordt gevormd door de twee Europese aanbestedingsrichtlijnen. De eerste Europese aanbestedingsrichtlijnen dateren van begin jaren ’70. Begin 2004 stemden het Europees Parlement en de Raad in met het nieuwe 'wetgevend pakket' aanbestedingen. Dit pakket had tot doel de toen bestaande situatie te uniformeren, moderniseren en te vereenvoudigen. De vier op dat moment bestaande aanbestedingsrichtlijnen voor Werken (93/37/EEG), Leveringen (93/36/EEG), Diensten (92/50/EEG) en Nutssectoren (93/38/EEG) zijn vervangen door één richtlijn voor leveringen, diensten en werken (
Richtlijn 2004/18/EG), de zogenaamde richtlijn voor de 'klassieke sectoren' en één richtlijn voor de nutssectoren water, energie, transport en posterijen (
Richtlijn 2004/17/EG), de zogenaamde richtlijn voor de 'speciale sectoren'.
De aanbestedingsrichtlijnen zijn onder andere opgesteld om binnen de Europese Unie, en ten behoeve van het totstandkomen van een interne markt, de vrije, eerlijke concurrentie te stimuleren. Overheidsopdrachten maken 16% uit van het Bruto Binnenlands Product (BBP) van de Europese Unie. Doel van de werkzaamheden van de Unie is om in het kader van de interne markt een Europese ruimte voor overheidsopdrachten tot stand te brengen. Daarnaast zou een goede toepassing van de richtlijnen opdrachtgevers moeten brengen tot een professioneler inkoopproces, waarbij integriteit van het bestuur, transparantie en het verkrijgen van het beste product tegen de voordeligste prijs (besparingen én efficiëntie derhalve) hoog in het vaandel staan. Aan de aanbestedingsrichtlijnen liggen de beginselen uit het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap ten grondslag, namelijk gelijke behandeling, transparante en niet-discriminerende mogelijkheden voor mededinging, wederzijdse erkenning en bestrijding van fraude en corruptie.
Op 20 december 2011 heeft de Europese Commissie haar voorstellen voor herziening van de huidige richtlijnen 2004/17/EG en 2004/18/EG bekend gemaakt:
Zie
hier het voorstel voor herziening van richtlijn 2004/17 voor overheidsopdrachten in de sectoren water, energie, energie en post (COM (2011) 895 final (Nederlanse versie) - Zie
hier Engelse versie)
Zie
hier het voorstel voor herziening van richtlijn 2004/18 voor overheidsopdrachten voor werken, leveringen en diensten (COM (2011) 869 final (Nederlandse versie) - Zie
hier Engelse versie)