Artikel 30 VWEU (voormalig art. 25 EG) verbiedt douanerechten (in- en uitvoerrechten) -die intussen zijn afgeschaft- en heffingen van gelijke werking tussen de lidstaten. Bij douanerechten en heffingen van gelijke werking gaat het om discriminerende financiële lasten die alleen de invoer of uitvoer betreffen.

Heffingen van gelijke werking
Heffingen van gelijke werking in dit kader zijn heffingen die geen douanerecht zijn, maar die toch worden opgelegd terzake van grensoverschrijding, voor zover zij niet zijn toegestaan door een specifieke verdragsbepaling. Uit de rechtspraak blijkt dat de naam van de heffing, het doel ervan of de wijze van inning van de heffing er niet toe doen. Evenmin is van belang of de heffing rechtsreeks of via overeenkomsten tussen particulieren geschiedt. Ook is niet belangrijk of de heffing slechts gering is of er geen protectionistisch effect van uit gaat.

Bij deze heffingen zou men onder andere kunnen denken aan:
- stempelrechten;
- statistiekrechten;
- vergoedingen voor douanebeambten;
- heffingen voor het aanbieden van postpakketten;
- keurlonen wegens invoerkeuringen en
- heffingen wegens kwaliteitscontroles bij de uitvoer.

Het feit dat ook nationale producten aan die heffingen onderworpen zij, doet niets af aan het verboden karakter van deze maatregelen.

Uitzonderingen
Wanneer een vergoeding betaald moet worden voor een individueel en rechtstreeks verleende dienst door de overheid aan een importeur of exporteur, is er geen sprake van een heffing van gelijke werking. Voorwaarde is dan wel dat de heffing de kosten van de verleende dient niet overschrijdt. Van een dergelijke dienst is overigens geen sprake in het geval van verplichte keuringen e.d. krachtens de nationale wetgeving van een lidstaat. Een dergelijke keuring kan wel op grond van artikel 36 VWEU (voormalig art. 30 EG-Verdrag) gerechtvaardigd zijn, maar er mogen geen heffingen daarvoor in rekening worden gebracht. Er is eveneens geen sprake heffingen wanneer deze ontstaat door keuringen die door een communautaire regeling zijn voorgeschreven.