Waar diensten van algemeen belang worden verricht als een economische activiteit, die ook door (particuliere) ondernemingen in de markt wordt gezet, zijn de mededingingsregels van toepassing. Om concurrentievervalsing als gevolg van de financiering door de overheid te voorkomen, moeten ook decentrale overheden de Europese mededingings- en staatssteunregelgeving in acht nemen.

De mededingingsregels gelden echter voor zover de toepassing daarvan de vervulling van aan een onderneming toevertrouwde bijzondere taak (een DAEB) niet verhindert. Het EG-Verdrag beschermt de taken zelf, en niet de manier waarop deze worden vervuld. In sommige gevallen kan omwille van kwalitatief hoogwaardige, toegankelijke en betaalbare diensten van de mededingingsregels worden afgeweken, waar de Commissie toestemming voor kan verlenen. Bij de beoordeling houdt de Commissie rekening met drie beginselen:

- Neutraliteit ten opzichte van de publiek- óf privaatrechtelijke positie van ondernemingen;
- Het recht van lidstaten om te definiëren wat diensten van algemeen belang zijn, waarbij wordt gecontroleerd op duidelijke fouten bij het definiëren van een DAB;
- Proportionaliteit, die inhoudt dat de beperkingen ten aanzien van mededinging en de vrijheden van de interne markt niet verder gaan dan wat voor een effectieve tenuitvoerlegging van de taak noodzakelijk is.

Mededeling Commissie uitgesteld
Op 27 september 2006 heeft het Europees Parlement de Europese Commissie opgeroepen om met passende wetgeving over diensten van algemeen belang (DAB) te komen. Dat deed het Parlement in zijn Verslag over het Witboek van de Commissie over Diensten van Algemeen Belang van 2004.
Het Europees Parlement is intern verdeeld over de vraag of er ‘passende wetgeving’ voor DAB moet komen en hoe deze eruit moet zien. De Sociaaldemocraten en de Groenen zijn voor het opstellen van een richtlijn voor DAB. De Christendemocraten en de Liberalen zien een dergelijke richtlijn niet als een goede Europa-brede oplossing. Zij pleiten voor subsidiariteit, hetgeen meer manoeuvreerruimte betekent voor de lokale overheden om hun eigen diensten in te richten.

Naar aanleiding van de oproep van het Parlement kondigde de Europese Commissie aan dat zij met een mededeling over DAB zal komen. Deze mededeling zou een vervolg worden op het Witboek. De mededeling zou aanvankelijk in het voorjaar van 2007 verschijnen. In de ontwerp-mededeling zou de Commissie pleiten voor een inter-institutioneel akkooord of een gezamenlijk standpunt op Europees niveau ten aanzien van DAB, waarin een achttal beginselen wordt opgenomen. Lees hier een samenvatting van deze beginselen. De Commissie heeft echter de publicatie van de mededeling nader uitgesteld. Eind april 2007 heeft zij aangegeven dat zij eerst haar visie over de herziening van de Interne Markt wil opstellen; de publicatie hiervan is voorzien op 13 november 2007. Volgens de Commissie maken DAB integraal deel uit van de Interne Markt en is het noodzakelijk de visie op publieke diensten in Europa pas later te publiceren.