HomeDossiersDiensten van algemeen belangBeleidWitboek DAB

Diensten van algemeen belang

Voorpagina DAB&Staatssteun DAB&Dienstenrichtlijn Begrippenkader Beleid Info&Service
 

Witboek DAB

31-10-2007
DAB groenboek witboek
 Witboek over diensten van algemeen belang (2004)
De Europese Commissie heeft op 12 mei 2004 een Witboek gepubliceerd over diensten van algemeen belang (DAB). Het Witboek beschrijft de aanpak van de Europese Unie om de ontwikkeling van kwalitatief hoogwaardige DAB te bevorderen. In het document zijn de conclusies van de Commissie opgenomen naar aanleiding van een breed openbaar debat op basis van het in mei 2003 verschenen Groenboek over diensten van algemeen belang. Voorgaand aan de publicatie van het Witboek heeft de Commissie een openbare consultatieronde gehouden. Ook VNG en IPO hebben destijds een bijdrage aan de discussie geleverd. 

Het Witboek wijst erop dat de Unie en de lidstaten de verantwoordelijkheden op het gebied van de diensten van algemeen belang met elkaar delen. DAB worden veelal uitgevoerd op lokaal niveau. Daarnaast wordt de nadruk gelegd op de rol van de nationale, de regionale en de lokale autoriteiten bij de omschrijving, de organisatie, de financiering en de controle van de diensten van algemeen belang.

Standpunten
De bijdrage van de VNG en notitie over diensten van algemeen belang
De bijdrage van het IPO
De gezamenlijke resolutie van CEMR, EUROCITIES en Deutscher Staedtetag
23-03-2007
DAB EP rapport Rapkay
Rapport EP: oproep rechtszekerheid DAB
Op 27 september 2006 heeft het Europees Parlement het rapport van de Duitse Sociaaldemocraat Rapkay aangenomen, waarin de Europese Commissie wordt opgeroepen om met passende wetgeving over diensten van algemeen belang (DAB) te komen. Veel DAB, bijvoorbeeld sociale woningbouw of streekvervoer, liggen binnen het domein van gemeenten, provincies of waterschappen. Het is volgens het EP momenteel volstrekt onduidelijk waar de scheidslijn ligt tussen economische en niet-economische DAB.

Het rapport van Rapkay is opgesteld als reactie van het Europees Parlement op het Witboek van de Europese Commissie over diensten van algemeen belang van mei 2004. Het rapport benadrukt de noodzaak van duidelijke Europese juridische kaders voor DAB maar laat echter in het midden in welke vorm er meer rechtszekerheid moet komen.

De Commissie wordt gevraagd om het op basis van de huidige wetgeving onderscheid tussen diensten van algemeen belang en diensten van algemeen economisch belang te verduidelijken 'door het ontwikkelen van operationele criteria en met inachtneming van de nationale tradities, op basis van de aard van openbare goederen en overheidsfinanciering of door solidariteitsmechanismen van DAB.'  Het Parlement vindt dat een poging om DAB te definiëren er niet toe mag leiden dat DAB voor een groot deel buiten de werkingssfeer van de regels voor de interne markt en mededinging komen te vallen. Anderzijds wordt er opgemerkt dat een precieze afbakening van DAEB en DAB de vrijheid van de lidstaten om deze afbakening door te voeren, kan dwarsbomen.

Het EP verzoekt de Commissie voor de sector sociale diensten en gezondheidsdiensten van algemeen belang meer rechtszekerheid te scheppen. De Commissie zou hiertoe een voorstel voor een sectorspecifieke richtlijn moeten indienen, op de terreinen waarop dit zinvol lijkt. Verder verzoeken de EP-leden de Commissie om aan het Parlement een uitgebreide analyse voor te leggen van de tot op heden in de EU doorgevoerde liberaliseringen, met name met betrekking tot de situatie van de consumenten en de betrokken werknemers.

Het Parlement onderstreept dat het een kwestie van de beoordeling door de bevoegde instantie (bijvoorbeeld een gemeente) is, het rechtstreekse beheer van een DAB op zich te nemen door middel van een eigen eenheid of het beheer aan externe dienstverleners (met of zonder winstoogmerk) toe te vertrouwen. Het beginsel van lokaal en regionaal zelfbestuur moet in acht worden genomen. Op grond van dat beginsel heeft de bevoegde autoriteit het recht om zelf te bepalen hoe elke afzonderlijke dienst met het oog op het openbaar belang het best kan worden verricht.

Ten slotte wijzen de leden erop dat er in het belang van eventuele efficiëntiewinst via de inschakeling van nieuwe dienstverleners en nieuwe methoden om DAB te leveren, behoefte is aan meer rechtszekerheid voor de verschillende intergemeentelijke organisatievormen (gemeenschappelijke regelingen, publiek/private partnerschap, concessieverlening).
28-04-2010
DAB MD Commiessie maart 2007
Mededeling Commissie uitgesteld
Op 27 september 2006 heeft het Europees Parlement de Europese Commissie opgeroepen om met passende wetgeving over diensten van algemeen belang (DAB) te komen. Dat deed het Parlement in zijn Verslag over het Witboek van de Commissie over Diensten van Algemeen Belang van 2004.
Het Europees Parlement is intern verdeeld over de vraag of er ‘passende wetgeving’ voor DAB moet komen en hoe deze eruit moet zien. De Sociaaldemocraten en de Groenen zijn voor het opstellen van een richtlijn voor DAB. De Christendemocraten en de Liberalen zien een dergelijke richtlijn niet als een goede Europa-brede oplossing. Zij pleiten voor subsidiariteit, hetgeen meer manoeuvreerruimte betekent voor de lokale overheden om hun eigen diensten in te richten.

Naar aanleiding van de oproep van het Parlement kondigde de Europese Commissie aan dat zij met een mededeling over DAB zal komen. Deze mededeling zou een vervolg worden op het Witboek. De mededeling zou aanvankelijk in het voorjaar van 2007 verschijnen. In de ontwerp-mededeling zou de Commissie pleiten voor een inter-institutioneel akkooord of een gezamenlijk standpunt op Europees niveau ten aanzien van DAB, waarin een achttal beginselen wordt opgenomen. Lees hier een samenvatting van deze beginselen. De Commissie heeft echter de publicatie van de mededeling nader uitgesteld. Eind april 2007 heeft zij aangegeven dat zij eerst haar visie over de herziening van de Interne Markt wil opstellen; de publicatie hiervan is voorzien op 13 november 2007. Volgens de Commissie maken DAB integraal deel uit van de Interne Markt en is het noodzakelijk de visie op publieke diensten in Europa pas later te publiceren.