De Europese regels met betrekking tot milieu-effectrapportages (m.e.r.'s) zijn geïmplementeerd in nationale regelgeving en hebben zo grote invloed gehad op de praktijk van decentrale overheden.

In sommige gevallen kunnen gemeenten ook direct te maken krijgen met de Europese richtlijnen. Alertheid is geboden in een situatie waarin de provincie een hogere drempel aanwijst dan is opgenomen in onderdeel D van het Besluit m.e.r. 1994, bij de uitleg van artikel 7.35 van de Wet milieubeheer en bij de beoordeling van een activiteit gegeven omschrijving die tot doel kan hebben de m.e.r.(beoordelings-)plicht te omzeilen.

Beleid
De Europese regels met betrekking tot milieu-effectrapportages (m.e.r.'s) zijn bedoeld om milieueffecten van plannen en programma’s tijdens de voorbereiding ervan in beeld te brengen in de vorm van een milieurapport. De Europese Unie wil er zo voor zorgen dat overheden milieueffecten in ogenschouw nemen, voordat hun beslissingen doorgang vinden.

De procedure wordt uitgevoerd voor individuele projecten, zoals de bouw van een dam, vluchthaven of industrie en de aanleg van een snelweg, en grootschalige, overheidsplannen of programma’s. Inspraak van burgers is een sleutelelement in m.e.r.’s.

De Europese Commissie herziet de richtlijn weer in 2011. In 2010 is hiertoe een openbare consultatie gehouden. Zoals staat te lezen in dossier 1.3 van de IPO-KEM/KMR matrix, worden concrete voorstellen medio 2012 verwacht.

Implementatie in Nederland
Regelgeving met betrekking tot m.e.r.'s is in Nederland in 1987 ingevoerd. Inmiddels zijn alle  richtlijnen geïmplementeerd in Nederlandse wetgeving, in hoofdstuk 7 van de Wet milieubeheer (Wm) en in het Besluit milieueffectrapportage 1994 (Besluit m.e.r. 1994). De hoofdstukken 2, 14 en 19 van de Wm zijn ook van belang. Op 1 juli 2010 is een nieuw Nederlands wettelijk stelsel voor milieueffectbeoordeling in werking getreden. In navolging van de uitspraak van het Hof (zie hieronder) is het Besluit m.e.r. gewijzigd. Het nieuwe besluit trad in april 2011 in werking.
Hof en Commissie: Nederland leefde m.e.r niet goed na
In oktober 2009 heeft het Europees Hof van Justitie zich uitgesproken over de Nederlandse toepassing van de Europese regels voor milieu-effectrapportages (zie ook jurisprudentie). Het Hof oordeelde dat Nederland de milieu-effectbeoordeling van bepaalde openbare en particuliere projecten niet goed heeft nageleefd. Naar aanleiding van deze uitspraak verklaarde de Nederlandse regering dat het zijn wetgeving tegen eind 2010 zou wijzigen. Nederland heeft de Commissie echter meegedeeld dat de goedkeuring van de wijzigingen is uitgesteld tot medio 2011. 

Hierop heeft de Commissie in februari 2011 een schriftelijke aanmaning gestuurd waarin Nederland twee maanden de tijd wordt gegeven om te voldoen aan het arrest. Zoals hierboven staat beschreven, trad het gewijzigde Besluit m.e.r. in april 2011 in werking.

Publicaties
Digitale brochure praktijkvragen van InfoMil
Overzicht uitspraken Europese Hof van Justitie over MER (2010)
Europese Ster  over gevolgen uitspraak Hof over MER regelgeving voor de crisis- en herstelwet (12 juli 2010)  

Links
Website Europese Commissie over Environmental Impact Assessment
Website AgentschapNL (InfoMil) over milieueffectrapportage
Website Rijksoverheid over milieueffectrapportage