Regionaal beleid en structuurfondsen

Binnen Europa bestaan soms grote economische, sociale en territoriale verschillen tussen de verschillende regio’s. Het regionaal beleid van de Europese Commissie heeft het doel om deze verschillen te verkleinen. De Europese Unie ondersteunt dit regionaal beleid onder meer door het beschikbaar stellen van Europese Structuur- en Investeringsfondsen (ESIF). Decentrale overheden kunnen onder voorwaarden aanspraak maken op deze middelen.

Regionaal beleid

De Europese lidstaten en hun bijbehorende regio’s staan vandaag de dag voor kenmerkende uitdagingen zoals werkloosheid, beperkt concurrentievermogen en klimaatverandering. De Commissie wil structurele hervormingen in gang brengen door investeringen in de regio’s te stimuleren. De achterliggende gedachte is dat de hele Europese Unie profijt van deze investeringen zal hebben. Het regionaal beleid moet onder meer de verschillen in ontwikkelingsniveaus tussen de verschillende regio’s verkleinen. Het regionaal beleid betreft een reeks aan beleidsterreinen: van visserij tot informatiebeleid, van klimaatverandering tot werkgelegenheid. In het subdossier regionaal beleid worden die diverse beleidsterreinen belicht vanuit de Europees regionaal beleidsmatige invalshoek.

Europese Structuur- en Investeringsfondsen

Door middel van de ESIF – voorheen structuurfondsen – ondersteunt de Europese Commissie het regionaal beleid in de verschillende lidstaten. In het subdossier structuur- en investeringsfondsen staan de voorwaarden en doeleinden van de verschillende, voor decentrale overheden relevante Europese fondsen in een notendop beschreven.

VNG Directie Europa

Voor meer inhoudelijke informatie en vragen over beschikbaarheid van Europese subsidies voor decentrale overheden kunt u terecht bij VNG Directie Europa.

Meer informatie:

Nieuws

Worker In Warehouse Preparing Goods For Dispatch
Gele kaart ‘gelijk loon’ detacheringsrichtlijn genegeerd

Afgelopen mei trokken elf lidstaten een gele kaart tegen het voorstel om de detacheringsrichtlijn te herzien. Deze gele kaart is door de Europese Commissie genegeerd. Met het herzieningsvoorstel wil de Commissie het verschil in loon tussen gedetacheerde en nationale werknemers verkleinen; gedetacheerden moeten hetzelfde loon gaan verdienen als wat gebruikelijk is in de lidstaat waar zij tijdelijk werken. Lees het volledige bericht

invest
Veel potentieel bij decentrale overheden voor meer investeringen in Europa

Structurele hervormingen en meer politieke betrokkenheid zijn twee essentiële onderdelen voor het laten slagen van het Europees Fonds voor Strategische Investeringen (EFSI), ofwel het Juncker Fonds. Dit is de uitkomst van de topconferentie ‘Europa als een investering bestemming’. Sprekers zoals Wilhelm Molterer, Wim van de Donk en President van de Europese Commissie Jean-Claude Juncker, benadrukten daarnaast het belang en potentieel van regionale en lokale overheden.

Lees het volledige bericht

3. fundsEU
Structuur- en cohesiefondsen zullen na 2020 vaker worden ingezet in de vorm van leningen

Als het aan Jyrki Katainen ligt, worden Europese structuur- en cohesiefondsen na de hervorming van het meerjarig financieel kader in 2020 steeds vaker gebruikt als lening of garantstelling en in mindere mate als subsidie. Volgens de Eurocommissaris voor groei, banen en investeringen is de impact op de reële economie en banenmarkt groter wanneer EU geld niet langer alleen in de vorm van een subsidie wordt verstrekt. Katainen deed deze uitspraken op 5 april jl. in een interview met Politico Europe.

Lees het volledige bericht

HNP Nieuwe brochure over combinatiemogelijkheden EFSI en structuurfondsen
Nieuwe brochure over combinatiemogelijkheden EFSI en ESI-fondsen

De Europese Commissie heeft op 23 februari een brochure gepubliceerd om lokale overheden en projectontwikkelaars te helpen met het combineren van het Europese Fonds voor Strategische Investeringen (EFSI) met de Europese structuur- en investeringsfondsen (ESI-fondsen). Met het combineren van de twee instrumenten hoopt de Commissie dat er een versterkend effect zal optreden.
Lees het volledige bericht

Siim Kallas
Kallas in Europees Parlement: Minder complexe regels voor ontvangers structuurfondsen

Voorzitter van de High Level Group voor simplificatie Siim Kallas sprak met de REGI commissie van het Europees Parlement over de simplificatie van de Europese structuurfondsen. Volgens hem is het nodig om de hoeveelheid en complexiteit van de regels te verminderen en de administratieve lasten voor ontvangers van structuurfondsen te verlichten. 
Lees het volledige bericht

Voorzitterschap Nederland
Programma Nederlands voorzitterschap gepresenteerd

Het nationaal programma van het Nederlands voorzitterschap van de Raad van de EU is gepubliceerd. Hierin worden de prioriteiten voor het komende half jaar uiteengezet. Tijdens vergaderingen in verschillende commissies van het Europees Parlement zijn onderdelen van dit programma gepresenteerd door de ministers en staatssecretarissen die over deze verschillende beleidsterreinen gaan.
Lees het volledige bericht

EU-subsidie voor Nederlandse infrastructuurprojecten

Diverse Nederlandse infrastructuurprojecten krijgen de komende jaren subsidie van de Europese Commissie. Onder andere een nieuwe zeesluis in IJmuiden en twee studies naar een verbetering voor de spoorverbinding Groningen – Bremen en Limburg met de buurlanden zijn geselecteerd voor  medefinanciering.
Lees het volledige bericht

Wint uw gemeente de Europese prijs voor meest toegankelijke stad?

Hoe zit het met de toegankelijkheid van uw stad? Zijn er bijvoorbeeld goede voorzieningen en oplossingen in de openbare ruimte voor ouderen en gehandicapten? Bij een positief antwoord op dergelijke vragen kan uw stad wellicht meedingen naar de titel ‘Meest toegankelijke stad van Europa.’ Steden in de EU met meer dan 50.000 inwoners worden uitgenodigd om zich vóór 10 september 2015 kandidaat te stellen voor de Acces City Award.
Lees het volledige bericht

Praktijk

Focus MKB Europaproof

Netwerkorganisatie als aanbestedende dienst?
Een MKB-er vraagt subsidie uit EFRO aan. Het bedrijf is een netwerkorganisatie, dat als doel heeft innovatie en werkgelegenheid in de regio te versterken. Via betrokkenheid van een bedrijfsonderdeel bij inmiddels diverse publieke stakeholders en partnerschappen is inmiddels ruim driekwart van de aandelen van dit onderdeel dat zich met innovatie en versterking werkgelegenheid in de regio bezig houdt ook in eigendom van publieke entiteiten. Met de Europese subsidie wil dit bedrijfsonderdeel nu in samenwerking met de publieke partners een innovatief bedrijvencentrum laten bouwen. Het heeft een geschikte projectontwikkelaar betrokken, die ruime ervaring heeft met de bouw van innovatieve centra. Moet de bouw van het bedrijvencentrum worden aanbesteed? Valt het bedrijfsonderdeel onder de definitie van ‘aanbestedende dienst’ of niet?

Antwoord:
‘Aanbestedende diensten’ zijn de staat, territoriale lichamen, publiekrechtelijke instellingen en verenigingen gevormd door één of meer van deze lichamen/publiekrechtelijke instellingen (art. 1 lid 9 richtlijn 2004/18). Decentrale overheden vallen sowieso onder de ‘territoriale lichamen’. Ook samenwerkingsverbanden waarin zij participeren en aan decentrale overheden gelieerde instellingen kunnen worden aangemerkt als aanbestedende dienst. De definitie van ‘publiekrechtelijke instelling’ (art. 1 lid 9 richtlijn 2004/18) speelt hierbij vaak een rol. Zie voor uitgebreide informatie ons dossier over overheidsopdrachten en publiekrechtelijke instelling. Steeds vaker is bij publieke of publiek-private samenwerkingen de vraag of er sprake is van een overheidsopdracht van een publieke entiteit. De publieke invloed die bijvoorbeeld in financiering, toezicht, aandelenkapitaal of concrete invulling van de opdrachteisen kan worden uitgevoerd speelt een rol bij de beoordeling of er sprake zal zijn van een overheidsopdracht. In deze casus zal zowel beoordeeld dienen te worden of de opdracht voor de bouw van het centrum een ‘overheidsopdracht voor een werk’ (let ook op de werkendefinitie van ‘het laten uitvoeren met welke middelen dan ook van een werk’) kan zijn, of de opdrachtgevende instantie kwalificeert als aanbestedende dienst of publiekrechtelijke instelling, alsmede hoe publieke invloed op het bedrijf of de financiering en uitvoering van het project wordt uitgeoefend.

Praktijkvragen

Stack of papers, focus in corner of stack
Welke bewaartermijn stelt de EU voor POP3 projecten?
Onze gemeente is bezig met de voorbereiding van projecten waarvoor financiële steun uit het plattelandsontwikkelingsprogramma (POP) aangevraagd zal worden (periode 2014-2020). Een van die voorbereidingen betreft de inrichting van onze administratieve organisatie. Wij begrepen dat er naast de algemene regels voor de ESI-fondsen, voor enkele fondsen specifieke regels voor de bewaarplicht gelden. Geldt er een zwaardere bewaarverplichting met betrekking tot POP subsidies?

Bekijk het antwoord

Kunnen Europese subsidies gecombineerd worden?
Bij de financiering van grootschalige projecten komt het voor dat de diverse werkzaamheden kunnen bijdragen aan verschillende thematische doelstellingen van verschillende Europese subsidiefondsen. Onze gemeente wil diverse verschillende Europese subsidieaanvragen vanuit verschillende Europese subsidieregelingen combineren. Mag dit? Bestaat er een soort samenloopregeling in Europese subsidieregelingen voor wanneer meerdere Europese fondsen financiering van projecten mogelijk maken vanuit verschillende subsidiedoelstellingen?

Bekijk het antwoord

Moet mijn waterschap ook uitkijken voor aanbestedingsvalkuilen bij het besteden van een Europese subsidie?
Mijn waterschap heeft een Europese subsidie binnengekregen voor de verdere uitvoering van een project. Nu las ik net op jullie website over het project Europese subsidies Europaproof en het feit dat bij het spenderen van Europese subsidiegelden altijd rekening moet worden gehouden met onder meer de Europese aanbestedingsregels. Moet mijn waterschap ook uitkijken voor aanbestedingsvalkuilen bij het besteden van de Europese subsidie, en kunt U misschien ook wat meer toelichten in hoeverre precies?

Bekijk het antwoord

Welke bewaarverplichtingen stelt Europa voor projecten in de programmaperiode 2014-2020?
Onze gemeente is bezig met de voorbereiding van projecten waarvoor financiële steun uit  het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling (EFRO) aangevraagd zal worden (periode 2014-2020). Een van die voorbereidingen betreft de inrichting van onze administratieve organisatie. Daarbij vragen wij ons het volgende af: stellen de Europese Structuurfondsenverordeningen eisen aan bewaartermijnen en de beschikbaarheid van facturen en betaalbewijzen? En zo ja: welke?

Bekijk het antwoord

Geeft het werkprogramma 2014 van de Commissie meer duidelijkheid over de nieuwe structuurfondsen?
Ja, het werkprogramma 2014 biedt nadere informatie over de structuurfondsen. Het Werkprogramma 2013 noemde al een aantal niet wetgevende initiatieven op het gebied van (structuur)fondsen. Deze waren nog niet allemaal dermate concreet dat ze duidelijkheid brachten over de concrete invulling van de fondsen in de nieuwe periode.

Bekijk het antwoord

Wat houdt het Actieplan Verbetering Toezicht Structuurfondsen in?
In 2008 hoorde ik over een actieplan dat de Europese Commissie wilde vaststellen op het gebied van het toezicht op de uitvoering van de structuurfondsen. Is dit actieplan toen verschenen en wat houdt het in? Waren er consequenties voor Nederlandse decentrale overheden? Wat is er daarna nog aan relevante informatie verschenen over het toezicht op structuurfondsen?

Bekijk het antwoord

Kunnen BTW-uitgaven gedeclareerd worden onder Structuurfondsen?
In het kader van de uitvoering van projecten die onder de Structuurfondsen vallen, is er in onze gemeente onduidelijkheid ontstaan over de compensatie van BTW-uitgaven. Wat is de huidige stand van zaken? Kunnen BTW-uitgaven gedeclareerd worden onder Structuurfondsen?

Bekijk het antwoord

Hoe kan onze decentrale overheid de economische versterking in de regio stimuleren?
In het kader van de Lissabonstrategie wordt gestreefd naar economische versterking van regio’s in Europa. Hoe kan de provincie bijdragen aan het versterken van het concurrentievermogen op regionaal en lokaal niveau? Wat zijn voorbeelden van terreinen waarop geïnvesteerd kan worden? Welke programma’s en middelen zijn hiervoor beschikbaar?

Bekijk het antwoord